tự phê
Học thuậtThân thiện
Định nghĩa
- Động từ:
- Tự mình phân tích, đánh giá hành động và tư tưởng của bản thân: Hành động tự xem xét, nhìn nhận một cách nghiêm túc về những ưu điểm và khuyết điểm của chính mình, tìm ra nguyên nhân để phát huy mặt tốt và sửa chữa mặt chưa tốt. Đây thường là một quá trình tự giác, mang tính xây dựng và tự hoàn thiện.
Ví dụ sử dụng
- Động từ:
- Mỗi cuối tuần, anh ấy thường dành thời gian để tự phê, xem lại những việc mình đã làm được và chưa làm được.
- Trong buổi sinh hoạt chi bộ, các đảng viên đều phải thực hiện việc tự phê một cách trung thực.
- Cô ấy có thói quen tự phê rất nghiêm khắc để không ngừng tiến bộ.
Các cách sử dụng nâng cao
"tự phê và phê bình": thường đi đôi với hành động "phê bình" người khác trong các buổi sinh hoạt tập thể, tạo nên nguyên tắc "tự phê bình và phê bình".
- Tinh thần tự phê và phê bình thẳng thắn giúp tập thể ngày càng đoàn kết và phát triển.
"tinh thần tự phê": chỉ thái độ, ý thức sẵn sàng và chủ động tự nhìn nhận, đánh giá bản thân.
- Một nhà lãnh đạo giỏi cần có tinh thần tự phê cao.
Biến thể và từ liên quan
Tự phê bình: (cụm động từ) Đây là hình thức đầy đủ và trang trọng hơn của "tự phê", thường dùng trong văn bản chính thức hoặc ngữ cảnh nghiêm túc. Nghĩa tương tự như "tự phê".
- Bản báo cáo tự phê bình của đồng chí ấy rất sâu sắc.
Tự kiểm điểm: (động từ) Có nghĩa gần giống, nhấn mạnh việc tự kiểm tra, điểm lại những sai sót, khuyết điểm của bản thân, thường sau một sự việc cụ thể.
- Tự soi xét: (động từ) Tự nhìn nhận, xem xét lại mình, mang sắc thái nhẹ nhàng, thiên về nội tâm hơn.
Từ đồng nghĩa
- Tự xét: Tự xem xét, đánh giá bản thân.
- Tự nhận thức: Tự ý thức, nhận biết về ưu khuyết điểm của mình (thường chỉ trạng thái nhận thức, ít nhấn mạnh hành động phân tích như "tự phê").
Lưu ý sử dụng
- Sắc thái: "Tự phê" mang sắc thái nghiêm túc, thường được sử dụng trong các ngữ cảnh chính trị, đoàn thể, công việc hoặc các hoạt động mang tính tổ chức, kỷ luật. Trong đời sống thường ngày, có thể dùng với nghĩa tự đánh giá bản thân một cách chân thành để tiến bộ.
- Tính chất: Đây là một hành động tích cực, tự nguyện, khác với việc bị người khác phê bình hay chỉ trích.
- Tự mình phân tích những hành động và tư tưởng của mình, tìm nguyên nhân đã tạo ra ưu điểm và khuyết điểm để phát huy ưu điểm và khắc phục khuyết điểm.